Dziecko siedzi obok rodziców, ale mentalnie mieszka już w TikToku czy świecie gier – powiedział PAP terapeuta uzależnień Daniel Dziewit. Ekspert ocenił, że współczesne technologie projektowane są tak, by „tresować” użytkowników, uzależniać i osłabiać ich zdolność koncentracji oraz budowania relacji.

Terapeuta uzależnień, publicysta i autor książki „Enter i znikasz. Złowieni przez algorytmy” Daniel Dziewit alarmuje, że nowe technologie coraz silniej wpływają na psychikę dzieci i relacje rodzinne. W rozmowie z PAP ocenił, że media społecznościowe oraz algorytmy „tresują” użytkowników i prowadzą do uzależnień, porównywalnych z innymi nałogami.

Ekran, który kradnie prawdziwe relacje

Zdaniem Dziewita problem nie dotyczy wyłącznie czasu spędzanego przed ekranem. Jak podkreślił, cyfrowy świat zmienia sposób myślenia młodych ludzi, osłabia koncentrację, ogranicza relacje społeczne i wypiera aktywność w realnym świecie.

– Dziecko siedzi obok ojca czy matki na kanapie, ale mentalnie już dawno mieszka w TikToku, Discordzie albo w świecie gier komputerowych – wskazał rozmówca PAP.

Kiedy dorośli boją się postawić granicę

Autor krytycznie ocenił również postawę części rodziców i szkół. Według niego wielu dorosłych „boi się wychowywać”, stawiać granice i egzekwować zakazy związane z korzystaniem z telefonów czy internetu. Zwrócił uwagę, że szkoły często same zachęcają dzieci do korzystania z komunikatorów i platform społecznościowych bez odpowiedniego nadzoru dorosłych.

Odcięcie od sieci wywołuje furię jak na głodzie

Dziewit opisał przypadki agresywnych reakcji dzieci po ograniczeniu dostępu do internetu i smartfonów. Jak zaznaczył, w jego praktyce pojawiają się sytuacje, gdy młodzi ludzie reagują „jak człowiek na głodzie narkotykowym”. – Rodzice wyłączają internet, a dziecko wpada w furię – podkreślił.

Nowy bóg, który daje wszystko „tu i teraz”

W rozmowie z PAP terapeuta wskazał również na skutki społeczne i kulturowe rozwoju technologii. Ostrzegł przed utratą zdolności koncentracji, zanikiem czytelnictwa i uzależnieniem od natychmiastowej gratyfikacji. Skrytykował też bezrefleksyjne oddawanie kolejnych obszarów życia pod kontrolę platform cyfrowych i sztucznej inteligencji.

Mocno odniósł się także do roli Kościoła i religii w cyfrowej rzeczywistości. Zdaniem Dziewita nawet instytucje oparte przez wieki na skupieniu, ciszy i relacji twarzą w twarz zostały „wciągnięte w cyfrowy wir”. – Technologia zaczyna stawać się nową religią współczesnego świata. Daje natychmiastową odpowiedź, natychmiastową gratyfikację i poczucie kontroli – ocenił. Przywołał sytuację z komunii, podczas której – jak zrelacjonował – większe emocje niż Biblia i medalik wzbudził elektroniczny zegarek podarowany dziecku.

Kiedy nawet spowiednik klika w telefon

Wspomniał też o księdzu odpisującym SMS-em podczas spowiedzi.

– Jeśli nawet instytucje, które przez wieki były oparte na refleksji i relacji twarzą w twarz, zaczynają funkcjonować w logice nieustannego powiadomienia i cyfrowego bodźca, to znaczy, że problem jest znacznie głębszy, niż nam się wydaje – stwierdził terapeuta.

Człowiek jako zasób do wyeksploatowania

– Smartfon powinien być dodatkiem do życia, a nie centrum dowodzenia człowiekiem – podsumował terapeuta. Według niego użytkownicy stają się dziś dla technologicznych gigantów przede wszystkim „zasobem do eksploatacji”, a algorytmy projektowane są tak, by zatrzymać człowieka przed ekranem jak najdłużej.

Mira Suchodolska (PAP)

mir/ kcz/