Publiczne, ale prowadzone przez prywatnych właścicieli i z wyższą niż standardowa dotacją z budżetu gminy. W Jachrance (gmina Serock) powstaje nowe przedszkole dla 100 dzieci, a także żłobek na 25 miejsc. W środę, 1 lipca radni w Serocku podejmą decyzje dotyczące preferencyjnego finansowania tej placówki.

Od września 2026 roku w Jachrance ma rozpocząć działalność nowa placówka dla dzieci — Słoneczne Przedszkole i Żłobek przy ul. Zegrzyńskiej 37. Jak wynika z informacji przekazanej przez właścicielkę placówki, część przedszkolna ma być przygotowana dla 100 dzieci, natomiast część żłobkowa dla 25 dzieci. Łącznie placówka ma więc zapewnić opiekę dla 125 dzieci, ale w dwóch różnych systemach prawnych i finansowych: przedszkolnym oraz żłobkowym.

Sprawa pojawi się na sesji Rady Miejskiej w Serocku zaplanowanej na 1 lipca. Radni będą debatować i głosować nad projektami uchwał związanych z powstaniem pierwszego na terenie gminy publicznego przedszkola prowadzonego przez osoby fizyczne.

To ważne rozróżnienie. Nowe przedszkole ma być publiczne, ale nie będzie przedszkolem gminnym. Organem prowadzącym nie będzie Miasto i Gmina Serock, lecz osoby fizyczne. Z uzasadnienia projektu uchwały wynika, że Burmistrz Miasta i Gminy Serock udzielił zezwolenia na założenie od 1 września 2026 r. publicznego przedszkola prowadzonego przez osoby fizyczne. W związku z tym konieczna jest zmiana dotychczasowych lokalnych przepisów dotyczących dotacji.

Dotychczas obowiązująca uchwała z 2018 roku dotyczyła zasad udzielania i rozliczania dotacji dla niepublicznych przedszkoli. Teraz jej zakres ma zostać rozszerzony również na przedszkola publiczne prowadzone przez podmioty inne niż gmina. Projekt przewiduje zmianę tytułu uchwały tak, aby obejmowała ona przedszkola publiczne i niepubliczne oraz tryb kontroli prawidłowości pobrania i wykorzystania dotacji.

Uchwały dotacyjne dotyczą przedszkola, nie żłobka

Choć placówka w Jachrance przedstawia się jako przedszkole i żłobek, uchwały dotacyjne procedowane przez Radę Miejską dotyczą wyłącznie części przedszkolnej.

W dokumentach sesyjnych wskazano konkretnie Publiczne Przedszkole Słoneczne z siedzibą w Jachrance przy ul. Zegrzyńskiej 37. Planowana liczba dzieci w tej części placówki to 100.

Liczba miejsc żłobkowych nie wynika z projektów uchwał dotacyjnych. Jak przekazała właścicielka placówki, żłobek ma dysponować 25 miejscami. Trzeba więc precyzyjnie rozdzielić te dwie informacje: 100 miejsc dotyczy przedszkola, 25 miejsc dotyczy żłobka.

Wyższa dotacja: 110 procent podstawowej kwoty

Osoby prowadzące Publiczne Przedszkole Słoneczne w Jachrance złożyły wniosek o udzielenie dotacji w wyższej wysokości, a dokładnie 110% podstawowej kwoty dotacji.

Podstawowa kwota dotacji na 2026 rok, wskazana w projekcie uchwały, wynosi 17 858,89 zł rocznie na jedno dziecko. Po zwiększeniu do 110% gmina przekazywałaby 19 644,78 zł rocznie na dziecko, czyli o 1 785,89 zł więcej niż wynikałoby z ustawowego obowiązku. Przy planowanej liczbie 100 dzieci oznacza to zwiększenie dotacji o 178 589 zł rocznie.

Wyższa dotacja miałaby obowiązywać od 1 września 2026 r. do 31 sierpnia 2027 r.

Łącznie, w okresie obowiązywania uchwały, do placówki może trafić maksymalnie blisko 2 mln zł z budżetu gminy.

Dlaczego gmina chce zwiększyć liczbę miejsc?

W uzasadnieniu projektu uchwały wskazano, że w gminie Serock szybko rośnie liczba dzieci korzystających z wychowania przedszkolnego. We wrześniu 2018 roku do przedszkoli i oddziałów przedszkolnych prowadzonych przez gminę uczęszczało 515 dzieci, a we wrześniu 2025 roku już 782 dzieci.

Według urzędników z tegorocznej rekrutacji wynikać ma potrzeba zapewnienia dodatkowych miejsc dla 74 dzieci. Nowe publiczne przedszkole w Jachrance ma zapewnić 100 miejsc, a więc formalnie może pokryć wskazany w dokumentach niedobór miejsc przedszkolnych.

W uzasadnieniu podkreślono również, że uruchomienie publicznej placówki przez osoby fizyczne pozwala gminie realizować zadanie bez konieczności budowy nowego przedszkola albo przystosowywania innego obiektu do tej funkcji.

„Czesne 0 zł” — co to oznacza?

Placówka w Jachrance reklamuje się hasłem „Czesne 0 zł” i wskazuje na możliwość korzystania z programów rządowych „Aktywnie w żłobku” oraz „Maluch+”. Według informacji publikowanych przez jej właścicieli rodzice mają pokrywać jedynie koszt wyżywienia oraz pobytu dziecka ponad 5 godzin dziennie, według stawki 1,44 zł za godzinę.

Tu trzeba jednak zachować precyzję. W przypadku części przedszkolnej mówimy o dotacji z budżetu gminy. W przypadku żłobka działa inny mechanizm — opłata za pobyt dziecka może być pokrywana ze świadczeń i programów przeznaczonych dla opieki nad dziećmi do lat 3. To podobny mechanizm do tego, który funkcjonuje także w żłobkach samorządowych: opłata za pobyt może być pokrywana ze środków publicznych, ale rodzice nadal ponoszą koszt wyżywienia.

Dlatego hasło „żłobek za 0 zł” nie oznacza, że rodzic nie zapłaci absolutnie nic. Oznacza brak czesnego bądź opłaty za pobyt w zakresie objętym dofinansowaniem, przy jednoczesnym ponoszeniu kosztów wyżywienia i ewentualnych dodatkowych godzin.

Osobna uchwała o nadzorze nad żłobkami

W materiałach sesyjnych znajduje się również osobny projekt uchwały dotyczący planu nadzoru nad żłobkami, klubami dziecięcymi oraz dziennymi opiekunami działającymi na terenie gminy. Nie jest to jednak uchwała dotacyjna dla żłobka w Jachrance.

Projekt przewiduje m.in. coroczną kontrolę warunków i jakości opieki, zgodności danych w rejestrze, obowiązków sprawozdawczych oraz prawidłowego obniżania opłaty rodzica w związku ze świadczeniem „aktywnie w żłobku”.

To pokazuje, że przedszkole i żłobek działają w dwóch odrębnych porządkach. Przedszkole podlega przepisom o finansowaniu zadań oświatowych i uchwałom dotacyjnym. Żłobek działa w systemie opieki nad dziećmi do lat 3 i podlega odrębnemu nadzorowi gminy.

Nad czym faktycznie będą głosować radni?

Radni nie będą głosować nad samym faktem powstania placówki, ponieważ zezwolenie na założenie publicznego przedszkola zostało już udzielone przez burmistrza. Rada ma natomiast zdecydować o lokalnych zasadach udzielania, rozliczania i kontroli dotacji oraz o tym, czy nowe publiczne przedszkole prowadzone przez osoby fizyczne otrzyma dotację w wysokości 110% podstawowej kwoty dotacji.

W praktyce oznacza to wybór modelu, w którym gmina nie buduje własnego przedszkola, lecz finansuje miejsca w publicznym przedszkolu prowadzonym przez prywatny podmiot.

Z jednej strony może to szybko zwiększyć liczbę miejsc dla dzieci. Z drugiej strony oznacza przekazywanie znaczących środków publicznych poza strukturę samorządową, dlatego kluczowe będą przejrzyste zasady rozliczania, kontrola liczby dzieci oraz kontrola sposobu wydatkowania dotacji.

---

Autorka tekstu prowadzi w mediach społecznościowych grupę Patrzymy władzy na ręce, gdzie można znaleźć więcej aktualnych informacji z terenu Miasta i Gminy Serock.