Spór o centrum przesiadkowe w Chotomowie. Parking gotowy, urzędnicy nie mogą się dogadać

Centrum przesiadkowe przy stacji kolejowej w Chotomowie (gmina Jabłonna) miało ułatwić mieszkańcom codzienne dojazdy do Warszawy. Choć parking i cała infrastruktura towarzysząca są gotowe, inwestycja od lat pozostaje przedmiotem sporu między Gminą Jabłonna a Powiatowym Inspektorem Nadzoru Budowlanego w Legionowie (PINB). Obie strony przedstawiają swój punkt widzenia tej samej sprawy, a mieszkańcy mówią: dość. Chcą po prostu spokojnie parkować swoje auta i apelują do urzędników, by sprawę rozwiązali w zaciszu gabinetów.

Parking za miliony przy stacji kolejowej

Centrum przesiadkowe powstało w rejonie ulic Kolejowej, Sielskiej i Rajskiej w Chotomowie. To parking typu „Parkuj i Jedź” z około 185 miejscami postojowymi, infrastrukturą rowerową, przystankiem autobusowym i toaletą. Teren jest oświetlony i objęty monitoringiem. Całość miała przede wszystkim umożliwić mieszkańcom pozostawienie samochodu przy stacji, by w dalszą podróż ruszyć pociągiem. Na realizację inwestycji gmina otrzymała dofinansowanie z Unii Europejskiej w wysokości około 3,8 mln zł, które w razie dalszych problemów trzeba będzie zwrócić. 

Choć infrastruktura jest gotowa, od dawna towarzyszą jej problemy formalne i administracyjne. Kwestia uzyskania pozwolenia na użytkowanie znalazła swój finał w sądzie, który ostateczny wyrok wydał kilka tygodni temu.

Gmina pokazała uzasadnienie wyroku NSA

5 lutego Gmina Jabłonna opublikowała komunikat wraz ze skanami uzasadnienia wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 grudnia 2025 r.

W przekazie gminy podkreślono, że z uzasadnienia wynika, iż zakwestionowane roboty nie były samowolą budowlaną, o co toczył się spór. Sąd wskazał bowiem, że inwestycja była realizowana na podstawie decyzji budowlanej (ZRID) z 2021 roku, która miała rygor natychmiastowej wykonalności. Oznaczało to możliwość prowadzenia robót zgodnie z prawem, mimo że decyzja była później zaskarżana.

Jednocześnie w uzasadnieniu sąd zauważył istotny fakt: decyzja ZRID z 2021 roku została później uchylona przez wojewodę, a w 2023 roku wydano nową decyzję z innym zakresem prac. To właśnie rozbieżności między tymi decyzjami stały się osią sporu o dalszy tryb postępowania.

Błyskawiczna odpowiedź ze strony starostwa

Również 5 lutego Starostwo Powiatowe w Legionowie opublikowało własny komunikat, w którym zarzuciło gminie wprowadzanie mieszkańców w błąd.

Starostwo podkreśliło, że:

• NSA oddalił skargę gminy, która chciała podważyć decyzję nadzoru budowlanego dotyczącą odmowy wydania pozwolenia na użytkowanie,
• organy nadzoru budowlanego wskazywały na niezgodności inwestycji z zatwierdzonym projektem, a kary za użytkowanie bez pozwolenia miały podstawy prawne.

Według władz powiatu, gdyby inwestycja została wykonana zgodnie z dokumentacją, pozwolenie na użytkowanie zostałoby wydane i sporu by nie było.

Co wynika z uzasadnienia sądu?

Z udostępnionych fragmentów uzasadnienia NSA wynika, że sąd wskazał dwa kluczowe elementy:

• roboty nie były samowolą, bo były wykonywane na podstawie decyzji z rygorem natychmiastowej wykonalności z 2021 roku,
• jednocześnie zrealizowana inwestycja nie odpowiadała późniejszej decyzji budowlanej (z 2023 roku), co wymaga uporządkowania formalnego.

W uzasadnieniu pojawia się także wątek konieczności przeprowadzenia tzw. postępowania naprawczego, a nie klasycznej legalizacji samowoli, a takie postępowanie prowadził legionowski PINB.

Obszerne oświadczenie wójta

9 lutego wójt gminy Jabłonna Jarosław Chodorski opublikował obszerne oświadczenie, w którym odniósł się do komunikatu starostwa i działań nadzoru budowlanego.

Wójt podtrzymał swoje stanowisko, twierdząc że:

• z uzasadnienia NSA wynika, że nie doszło do samowoli budowlanej,
• właściwą drogą jest postępowanie naprawcze, a działania nadzoru budowlanego doprowadziły do blokady gotowej inwestycji.

W oświadczeniu pojawił się też wątek kar administracyjnych nałożonych na gminę za użytkowanie parkingu bez pozwolenia. Jabłonowski samorząd twierdzi, że sprawa kar wciąż jest zaskarżana i nie ma ostatecznego rozstrzygnięcia.

Mieszkańcy: dogadajcie się

Dla mieszkańców najważniejsze jest to, że choć centrum przesiadkowe jest gotowe, to wciąż nie można z niego spokojnie korzystać. Inwestycja miała ułatwić codzienne dojazdy, a stała się przedmiotem urzędowego konfliktu. Jeszcze do niedawna kierowcy byli karani przez policję za parkowanie w tym miejscu. W ostatnim czasie gmina usunęła jednak znaki zakazu postoju. Jak przekazała legionowska policja, obecnie nie ma podstaw do nakładania mandatów na kierowców pozostawiających tam swoje auta.

Mieszkańcy oczekują przede wszystkim jednego: żeby gmina, powiat i nadzór budowlany doszły do porozumienia i doprowadziły sprawę do końca. Parking i cała infrastruktura już stoją, a spór urzędników wciąż blokuje normalne funkcjonowanie tej wielomilionowej inwestycji.

Poniżej publikujemy pełne oświadczenie wójta gminy Jabłonna z 9 lutego:

Szanowni Państwo - Mieszkańcy Gminy Jabłonna,

w związku z oświadczeniem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Legionowie, Pana Dawida Sierzputowskiego  i publicznie przedstawionej informacji o nałożonej przez niego karze za przystąpienie do korzystania z parkingu bez uzyskania pozwolenia na użytkowanie, publicznie muszę odnieść się do tego stanowiska, rzetelnie informując Mieszkańców o prowadzonych, nielegalnych działaniach PINB w Legionowie.

 

1. W uzasadnieniu wyroku NSA z dnia 18 grudnia 2025 r. Sąd wskazał: „Podkreślić przy tym należy, że zakwestionowane przez organy nadzoru budowlanego roboty budowlane nie były zrealizowane samowolnie. (...) Skoro bowiem, jak stwierdziły te organy, wykonana inwestycja ma kształt inwestycji objętej decyzją Starosty Legionowskiego z 9 grudnia 2021 r., a decyzja Starosty Legionowskiego z dnia 9 grudnia 2021 r. miała nadany rygor natychmiastowej wykonalności, to wykonane na jej podstawie roboty budowlane były realizowane zgodnie z prawem”.

            Zatwierdzony decyzją nr 2113/21 Starosty Powiatu Legionowskiego z dnia 9 grudnia 2021 r., znak: WA.6740.857.2021.MJ2 projekt budowlany przewidywał m.in. wykonanie 141 miejsc postojowych w zatokach przy ul. Sielskiej i Rajskiej oraz przepompowni. Gmina Jabłonna przystąpiła do prac legalnie i legalnie - co trzeba podkreślić, zgodnie z zatwierdzonym przez Starostę Legionowskiego w 2021 r. projektem budowlanym - wybudowała zatoki postojowe oraz zainstalowała przepompownie do czasu uchylenia tej decyzji przez decyzję nr 131/SPEC/2022 Wojewody Mazowieckiego z dnia 9 czerwca 2022 r., znak: WI-I.7821.20.2.2022.AT. Zatem w ciągu sześciu miesięcy zrealizowano m.in. roboty budowlane umożliwiające parkowanie (zatoki) i zainstalowano przepompownię (wybudowano także w stanie surowym budynek toalety).

            Po wydaniu decyzji przez Wojewodę Mazowieckiego roboty budowlane wstrzymano a następnie kontynuowano je na podstawie decyzji Starosty Powiatu Legionowskiego nr 671/23 z dnia 28 lipca 2023 r., znak: WA.6740.857.2021.MJ2. Na podstawie zatwierdzonego tą decyzją projektu budowlanego dokończono budowę dróg wraz z infrastrukturą – wybudowano nawierzchnie ścieżek rowerowych, wprowadzono oznakowanie poziome i pionowe, wykonano zjazdy z ul. Kolejowej i część chodników. Faktem jest, że projekt zatwierdzony tą decyzją nie przewidywał budowy 141 miejsc postojowych wzdłuż ul. Sielskiej i Rajskiej. Jednakże, czego nie chce publicznie wskazać Pan Inspektor Nadzoru Budowlanego z Legionowa ani nie podnosi też Starosta Legionowski, Wojewoda Mazowiecki nie uchylił zaraz po wpłynięciu odwołania od decyzji z 2021 r. rygoru natychmiastowej wykonalności (a tylko on miał prawo to zrobić) a odwołanie, które w ustawowym terminie powinno być przez Wojewodę Mazowieckiego rozpatrzone w terminie miesiąca, rozpatrywał 6 miesięcy, umożliwiając tym samym prowadzenie prac.

            Wykonując w istocie niewielką część prac budowlanych na podstawie decyzji Starosty Powiatu Legionowskiego nr 671/23 z dnia 28 lipca 2023 r., w stosunku do już wykonanych na podstawie decyzji z 2021 r. jednocześnie Gmina Jabłonna:

- dokończyła budowę budynku toalety, na podstawie decyzji z dnia 11.10.2023 r. nr 980/23 Starosty Legionowskiego (znak: WA.6740.933.2023.AR) udzielającej pozwolenia na jej budowę – odnośnie do tej inwestycji w związku ze zgłoszeniem zakończenia budowy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Legionowie nie wniósł sprzeciwu (zaświadczenie PINB z dnia 30 listopada 2023 r. znak: INB-7353/1374/23);

- dodatkowo: (1) zbudowała – na istniejącym odcinku ul. Kolejowej dwie wiaty autobusowe, których budowa, zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 5 Prawa budowlanego nie wymaga uzyskania pozwolenia ani zgłoszenia; (2) zbudowano trzy wiaty rowerowe, przy czym ich budowa została zgłoszona a Starosta Legionowski nie wniósł w tej sprawie sprzeciwu (zaświadczenie Starosty Legionowskiego z dnia 19 lutego 2024 r. znak: WA.6743.1096.2023.AR), (3) zbudowano stację ładowania pojazdów, wraz z obiektami małej architektury, przy czym ich budowa została zgłoszona a Starosta Legionowski nie wniósł w tej sprawie sprzeciwu (zaświadczenie Starosty Legionowskiego z dnia 10 października 2023 r. znak: WA.6743.716.2023.KL).

            Zatem NSA prawidłowo w uzasadnieniu wyroku z dnia 18 grudnia 2025 r. stwierdził, że prace były wykonane legalnie i nie doszło do samowoli budowlanej. Stąd należy - zarówno w ocenie WSA w Warszawie, jak i NSA - przeprowadzić postępowanie naprawcze.

 

2. Dlaczego zatem od czerwca 2024 r. do lipca 2025 r. PINB w Legionowie prowadził postępowanie w sprawie samowoli budowlanej, budowy tzw. centrum przesiadkowego, dlaczego działania PINB legitymizował Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, wskazując, że nielegalnie wybudowano centrum przesiadkowe?

            Mieszkańcy muszą wiedzieć, że postępowanie w sprawie samowoli budowlanej z 2024 r. zostało negatywnie ocenione przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, który stwierdził postanowieniem (znak: DOR.7201.49.2024.ABL) nieważność postanowienia Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr 1344/24 z dnia 2 września 2024 r. (znak: WOP.7722.279.2024.AO) i poprzedzającego go postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Legionowie nr 113/24 z dnia 5 czerwca 2024 r. (znak: INB-7355/2/24/EB), którym wstrzymano prace budowlane na podstawie art. 48 Prawa budowlanego w tym postępowaniu jako samowolnie wykonane roboty budowlane.

            W związku ze wskazanym postanowieniem GINB, PINB w Legionowie umorzył to postępowanie i w lipcu 2024 r. wszczął nowe postępowanie w sprawie samowolnej budowy zatok postojowych przy ul. Sielskiej i Rajskiej oraz przepompowni. Wskutek wniesienia zażalenia na postanowienie PINB w Legionowie odnośnie do samowolnej budowy miejsc postojowych i przepompowni, od sierpnia 2025 r. WINB w Warszawie rozpatruje to zażalenie i analizuje, czy doszło do samowoli budowlanej czy nie. Do dziś nie ma rozstrzygnięcia w tej sprawie, choć ustawowy termin jej rozstrzygnięcia przez WINB wynosi miesiąc.

            Pragnę jeszcze tylko poinformować, że na wybudowanej w pierwszej połowie 2022 r. , a więc w okresie obowiązywania decyzji z 2021 r., nawierzchni przewidzianej pod zatoki postojowe wzdłuż ulic Sielskiej i Rajskiej zostały przed złożeniem wniosku o pozwolenie na użytkowanie w 2023 r. wymalowane białą farbą pasy wyznaczające miejsca postojowe. Pasy te zostały jednak, o czym ani Starosta Legionowski ani PINB nie informują Mieszkańców, wyznaczone na podstawie dwukrotnie zatwierdzonej - raz w roku 2021 i drugi raz w 2023 - przez Starostę Legionowskiego organizacji ruchu na ul. Sielskiej i Rajskiej w oparciu nie o przepisy Prawa budowlanego, ale w oparciu o przepisy o ruchu drogowym.

 

3. Odnosząc się do niezgodnego z prawdą stwierdzenia Pana Inspektora Dawida Sierzputowskiego, że „Ewentualna kwestia sporna dotycząca prawidłowości wdrożonego trybu nie ma wpływu na postępowanie dotyczące przyjęcia obiektu do użytkowania”, stwierdzić należy wprost, że Pan Inspektor się myli, bowiem ta kwestia ma znaczenie - i to znaczenie zasadnicze.

            Po pierwsze w sytuacji, gdy PIBN prowadzi postępowanie legalizacyjne, bądź postępowanie naprawcze, nie można starać się o pozwolenie na użytkowanie, do czasu zakończenia tych postępowań. Na przestrzeni lat 2023-2025 legionowski PINB trzykrotnie odmówił Gminie Jabłonna pozwolenia na użytkowanie, wskazując, że toczy się postępowanie legalizacyjne a roboty budowlane zostały zrealizowane nielegalnie.

            Po drugie, jak wskazuje się w orzecznictwie sądów administracyjnych, prowadząc postępowanie legalizacyjne nie można nakładać kar za przystąpienie do użytkowania obiektu w stosunku, do którego prowadzi się postępowanie legalizacyjne, bowiem kary służą przymuszeniu realizacji obowiązku uzyskania pozwolenia na użytkowanie, tym samym realizacji jego obowiązku wynikającego z art. 55 Prawa budowlanego. Jak wskazał przykładowo tylko Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 5 września 2024 r. (II OSK 2144/23): „Podobnie w wypadku obiektu posadowionego w warunkach samowoli budowlanej nie można ubiegać się o pozwolenie na użytkowanie dopóki nie zostanie wydana decyzja legalizacyjna, o której mowa w art. 49 ust. 5. Prawa budowlanego. Tym samym w toku trwania postępowania legalizacyjnego nie istnieje prawna możliwość przypisania inwestorowi naruszenia obowiązku wynikającego z art. 55 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, gdyż jest niemożliwe dopełnienie tego obowiązku przed legalizacją obiektu”.

            Z tej właśnie racji traktujemy działania w postaci nakładania kar administracyjnych za nielegalne.

 

4. Odnośnie do informacji, iż nałożoną przez  legionowski PINB karę w wysokości 70.000 zł WINB obniżył do 35.000 zł (co już wskazuje na naruszenie prawa przez PINB przy jej wydawaniu) a GINB nie stwierdził nieważności postanowień PINB i WINB w sprawie nałożenia kar, to pragnę poinformować Mieszkańców o dwóch istotnych faktach, które „umknęły” Panu Inspektorowi Dawidowi Sierzputowskiemu w jego oświadczeniu:

- Postanowienie GINB, w którym nie stwierdził on nieważności postanowień PIBN i WINB w sprawie nałożenia kary nie jest ostateczne, a Gmina Jabłonna zwróciła się do GINB o ponownie rozpatrzenie sprawy i zajęcie wyraźnego stanowiska w dwóch sprawach: (1) czy zdaniem GINB można, w trakcie prowadzenia postępowania legalizacyjnego, po trzykrotnym odmówieniu przez PINB pozwolenia na użytkowanie, nakładać kary administracyjne za przystąpienie do użytkowania? (2) Czy zdaniem GINB brak zawiadomienia Gminy Jabłonna o wszczęciu postępowania w sprawie nałożenia kary, w sytuacji prowadzenia go równolegle do postępowania w sprawie samowoli budowlanej (w istocie ukrywania postępowania w sprawie kary administracyjnej przed Gminą Jabłonna), nie stanowi zdaniem GINB rażącego naruszenia prawa.

- Po wtóre Gmina Jabłonna złożyła skargę do WSA w Warszawie na postanowienia PINB i WINB w sprawie nałożenia kary za przystąpienie do użytkowania, i po zakończeniu postępowania przez GINB, w przypadku braku stwierdzenia ich nieważności, w sprawie tej wypowie się ostatecznie sąd administracyjny.

 

5. Wreszcie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w opublikowanym oświadczeniu lekceważąco stwierdza: „Kwestia rozważań zawartych w treści uzasadnienia wyroku NSA jest drugorzędna wobec faktu oddalenia skargi kasacyjnej w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie obiektu”. Tego typu stwierdzenie w ustach urzędnika publicznego jest szokujące, wskazuje na ignorancję obowiązującego prawa i można je odczytać jako zapowiedź dalszego łamania prawa.

            Pragnę zaznaczyć, że zgodnie z art. 153 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (art. 153. Ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie.) w związku z art. 193 tej ustawy (Art. 193. Jeżeli nie ma szczególnych przepisów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, do postępowania tego stosuje się odpowiednio przepisy postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym, z tym że Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wyroki i postanowienia w terminie trzydziestu dni. Uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej), PINB w Legionowie, jak i każdy inny organ w tej sprawie, jest związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego (w orzeczeniu, czyli zarówno w sentencji wyroku, jak i jego uzasadnieniu,  tak np. wyrok NSA z dnia 18 sierpnia 2004 r. sygn. akt FSK 207/04, OSP 2005, nr 2, poz. 18).

 

6. W sytuacji, gdy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Legionowie publicznie, przed doręczeniem jakichkolwiek rozstrzygnięć Gminie Jabłonna, ogłasza, że dalej zamierza łamać prawo, informuję, że kierując się orzeczeniem NSA:

- wystąpiłem do WINB w Warszawie o umorzenie wszczętego przez PINB postępowania legalizacyjnego i oczekuję pilnej decyzji WINB w tej sprawie;

- żądam jak najszybszego, wobec konieczności rozliczenia dotacji z UE, wszczęcia przez PINB w Legionowie postępowania naprawczego w tej sprawie.

 

 

Z wyrazami szacunku

Jarosław Chodorski

Wójt Gminy Jabłonna