Zachorowałeś podczas urlopu? ZUS wyjaśnia, co ze zwolnieniem i niewykorzystanymi dniami

Zwolnienie lekarskie stwierdzające czasową niezdolność do pracy przerywa urlop wypoczynkowy. Pobyt za granicą nie wyklucza jednak możliwości przeprowadzenia kontroli prawidłowego wykorzystywania zwolnienia – przekazał PAP Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Zgodnie z prawem, jeżeli w trakcie urlopu wypoczynkowego pracownik otrzyma zwolnienie lekarskie stwierdzające czasową niezdolność do pracy, urlop ten zostaje przerwany. Państwowa Inspekcja Pracy przypomina również o tym, aby dodatkowo poinformować pracodawcę o swojej nieobecności.

Obowiązek przesunięcia lub udzielenia urlopu w późniejszym terminie

W przesłanej PAP informacji w tej sprawie ZUS podkreślił, że pracownikowi, który nie może rozpocząć urlopu wypoczynkowego w ustalonym terminie z przyczyn usprawiedliwiających nieobecność w pracy, a w szczególności z powodu m.in. czasowej niezdolności do pracy wskutek choroby, pracodawca musi przesunąć urlop na późniejszy termin. Natomiast części urlopu wypoczynkowego niewykorzystanego z powodu m.in. czasowej niezdolności do pracy wskutek choroby pracodawca jest zobowiązany udzielić w późniejszym terminie.

Nie każde zwolnienie przerywa urlop

Zaznaczył również, że choć zwolnienie lekarskie stwierdzające czasową niezdolność do pracy ubezpieczonego przerywa urlop wypoczynkowy z mocy prawa, to nie każde zwolnienie lekarskie przerywa bieg urlopu. Na przykład zasiłek opiekuńczy przysługuje tylko wtedy, gdy pracownik musi przestać pracować, aby zająć się chorym dzieckiem lub innym członkiem rodziny. W przypadku, gdy pracownik przebywa na urlopie wypoczynkowym, nie musi przerywać pracy, więc jego urlop nie może być obligatoryjnie przerwany. Nie przysługuje wtedy również zasiłek opiekuńczy, ponieważ przepisy prawa wykluczają kumulację świadczeń.

Zakład podkreślił, że zwolnienie lekarskie stwierdzające czasową niezdolność do pracy (lub z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki) nie przerywa także biegu urlopów: macierzyńskiego, rodzicielskiego, wychowawczego oraz bezpłatnego. Pracownikowi przebywającemu na jednym z tych rodzajów urlopów nie będzie przysługiwało także prawo do zasiłku chorobowego (lub opiekuńczego).

Więcej zwolnień, więcej kontroli ZUS-u

Zgodnie z prawem ZUS jest zobowiązany do kontrolowania m.in. prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy, za które przysługuje zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne albo wynagrodzenie za czas niezdolności do pracy. Zakład wyjaśnił, że kontrole te są dokonywane w miarę potrzeb, bez ustalania z góry stałych terminów i są częstsze w okresach, w których występuje zwiększona absencja z powodu choroby lub sprawowania opieki.

Kontrola zwolnienia także za granicą

Zakład podkreślił również, że pobyt za granicą nie wyklucza możliwości przeprowadzenia kontroli wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy. Wiąże się to z prawem unijnym. ZUS wyjaśnił, że zgodnie z nim ubezpieczony i członkowie jego rodziny mieszkający lub przebywający w innym państwie członkowskim niż ich właściwym wciąż są uprawnieni do świadczeń pieniężnych wypłacanych przez instytucję właściwą – zgodnie z obowiązującymi ją przepisami. W drodze umowy pomiędzy dwiema instytucjami świadczenia może też wypłacać instytucja w kraju pobytu lub zamieszkania, na koszt instytucji właściwej.

„Na wniosek instytucji właściwej instytucja miejsca zamieszkania poddaje zainteresowanego niezbędnym kontrolom administracyjnym lub badaniom lekarskim zgodnie z ustawodawstwem, które ta druga instytucja stosuje”

– podkreślił ZUS.

Wyjaśnił, że orzeczenie lekarza, który przeprowadza badanie „dotyczące w szczególności prawdopodobnego okresu trwania niezdolności do pracy”, jest niezwłocznie przekazywane przez instytucję miejsca zamieszkania do instytucji właściwej.

Konsekwencje nieprawidłowego korzystania z L4

Zgodnie z obowiązującymi przepisami prawo do zasiłku chorobowego można stracić, wykonując pracę zarobkową lub podejmując aktywność niezgodną z celem zwolnienia w trakcie jego trwania. Aktywnością niezgodną z celem zwolnienia od pracy są wszelkie działania utrudniające lub wydłużające proces leczenia lub rekonwalescencję.

„Należy przy tym pamiętać, że czas zwolnienia lekarskiego nie jest meblami, którymi ubezpieczony może swobodnie dysponować, tak jak np. urlopem wypoczynkowym”

– podkreślił ZUS.

Zaznaczył, że każda sprawa oceniana jest indywidualnie ze względu na okoliczności jej towarzyszące. Podkreślił, że kluczowe jest, aby zachowanie nie utrudniało procesu leczenia i powrotu do zdrowia. Istotne znaczenie ma również to, czy dana aktywność jest zgodna z zaleceniami lekarza.